ABD ile İran arasında savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik süreçte önemli bir aşamaya gelindi. Reuters’ın aktardığına göre, üst düzey bir ABD’li yetkili tarafların ön mutabakat metni üzerinde anlaşmaya vardığını ve ilk anlaşmanın önümüzdeki günlerde imzalanmasının beklendiğini söyledi.
“İRAN BU SAVAŞIN GALİBİDİR”
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise devlet televizyonuna yaptığı açıklamada taslak metinde değişikliklerin hâlâ mümkün olduğunu belirtirken, “İran bu savaşın galibidir” ifadeleriyle zafer ilan etti.
Kaynaklara göre üzerinde çalışılan mutabakat, İran’ın kapattığı Hürmüz Boğazı’nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılmasını ve ABD’nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını kaldırmasını öngörüyor.
Kaynaklara göre anlaşma şartları, Tahran’ın ilk başta önerdikleriyle büyük oranda örtüşüyor. ABD’nin Hürmüz’ün yeniden açılması dışında büyük bir kazanım elde edemediği kaydedilirken İran’ın istediği birçok şartın anlaşmada yer aldığına dikkat çekiliyor.
NÜKLEER DÜĞÜMÜ SÜRÜYOR
Nükleer programa ilişkin müzakerelerin ise anlaşmanın ardından ayrı bir süreçte ele alınması planlanıyor.
ABD tarafı, nihai hedefin İran’ın nükleer programının tamamen sona erdirilmesi, yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarının ortadan kaldırılması ve kapsamlı bir denetim mekanizmasının kurulması olduğunu savunuyor.
Ancak Arakçi, İran’ın uranyum stoklarının tamamen kaldırılmasını kabul etmediğini belirterek, Tahran’ın tercih ettiği çözümün yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun seyreltilmesi olduğunu söyledi.
‘KILICIMIZ HÜRMÜZ ÜZERİNDE OLACAK’
Taslak anlaşmanın ayrıca ABD tarafından dondurulan milyarlarca dolarlık İran varlığının serbest bırakılmasını ve İran petrolüne yönelik bazı yaptırımların kaldırılmasını içereceği belirtildi.
Arakçi, İran’ın Umman ile birlikte Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiği üzerinde kontrol sahibi olacağını ifade ederken, “Kılıcımız her zaman Hürmüz Boğazı’nın üzerinde olacak” dedi.
“DAHA GÜÇLÜ VE DAHA HAZIRLIKLI”
İran Devrim Muhafızları Ordusu da yaptığı açıklamada, son çatışmaların ardından ülkenin “her zamankinden daha güçlü ve daha hazırlıklı” olduğunu savundu. Açıklamada, İran’ın askeri caydırıcılığının en üst seviyeye ulaştığı, olası yeni saldırılara karşı anında ve sert yanıt vermeye hazır olunduğu kaydedildi.
Reuters’ın görüştüğü Batılı kaynaklar, anlaşmanın pazar günü ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf arasında Cenevre’de imzalanabileceğini öne sürerken, Arakçi anlaşmanın uzaktan imzalanacağını söyledi.
